من هم مثل شما تعجب کردم وقتی که دیدم عده ای زن پشت در خانه جمع شده اند .

شما به من فرمودید : 

ـ اسماء ! ببین چه خبر است .

من رفتم و خبر آوردم که :

ـ عده ای از زنان مهاجر و انصار به عیادت شما  آمده اند . من می دانستم که دل مبارکتان از هرچه مهاجر و انصار ، خون است اما هم می دانستم که کرامت شما میهمان را از در خانه نمی راند . ، اگرچه میهمان ، جفا کار و خیانت پیشه باشد .

 این بود که گفتم داخل شوند . عده شان زیاد بود . وقتی دور بستر شما را گرفتند ، اتاق کاملا پر شد . آدمی در این چهار روز عمر چه چیزهای غریبی که نمیبیند . آن از ملاقات عمر و ابوبکر و این هم از عیادت زنان مهاجر و انصار .

پيکر را غرق زخم مي‌کنند و مي‌آيند به عيادت زخمى !

نشتر بر جگر فرو مي‌برند و بعد ، از حال و روز جراحت سؤال مي‌کنند .

کاش بيايند براى زخم زدن ، لااقل جاى سالم را برمي‌گزينند . مي‌آيند به عنوان مرهم گذاشتن و درست بر روى زخم مي‌نشينند .

یکی از آنها به نیابت از همه سوال کرد :

ـ کیف اصبحت من علتک یا ابنة رسول الله ؟

ـ ای دختر رسول خدا ! با این بیماری شب را چگونه به صبح آورده اید ؟

اگرچه پهلوتان شکسته بود ، اگرچه میخ های در به سینه تان فرو رفته بود ، اگرچه کودک نازنینتان سقط شده بود ، اگرچه بازویتان مجروح بود و صورتتان کبود ، اما اینها همه منشأ روحی داشت ، منشأ معنوی داشت .

شما به حادثه ای طبیعی که بیمار نشده بودید ، پایتان که به سنگ نگرفته بود ، جسمتان که غفلتاً به زمین و در دیوار نخورده بود ، اگر چنین بود ، در مقابل سوال آنان می گفتید :

ـ دردم کم شده است یا نشده است ، جراحتم بهبود یافته یا نیافته است ..

اما بیماری شما که اینها نبود ، اینها تبعات بیماری بود .

علت بیماری شما ، شوی من ابوبکر و فرماندهش عمر بودند و فضای مناسب برای بروز و رشد بیماری همین مردم ، همین مهاجر و انصار . همین دور افتادگان از وادی شرف .

اگر همین مردم در دام جهل مرکب فرو نمی افتادند که غصب خلافت ممکن نمی شد و اولین ضربه بر فرق روح شما وارد نمی آمد .

اگر همین مردم ، افسار بی غیرتی و بی حمّیتی را از گردن خود در می آوردند که فدک به سادگی مصادره نمی شد و دومین شمشیر بر سینهء روح شما فرود نمی آمد و شما را از پا در نمی آورد .

در شب تاریک جهالت مردم است که می توان به خانهء دختر پیامبر هجوم برد و آن را به آتش کشید ، در روز روشن بصیرت که دست از پا نمی توان خطا کرد .

وقتی مردم به بن بست های خیانت پناه برده اندو خیابان های سیاست را خالی گذاشته اند می توان در خیابان مدینه النبی ، به گونه عزیز خدا و دختر رسول خدا سیلی زد آنچنان که خون در چشمانش بنشیند و اشک از دیدگانش بریزد .

گاهی من تصور می کنم ، خدائی که اشک بندگان را دوست دارد ، حتی گریه های محرابی شما را دلش نمی آید ببیند ، چگونه سنگ دل این مردم را سیل اشک های مظلومانهء شما تکان نداد ؟

آری بانوی من ، وقتی مردم به سردابهای آسایش می خزند، می توان ریسمان در گردن خورشید انداخت و از او بیعت با شب را طلب کرد . همیشه کور باد این چشمهای کور جوی شب پرست .

 خورشید عهد ببند که ـ چند سال ؟ ـ نتابد تا شب بتواند راحت زندگی کند . همیشه کور باد این چشم های شب جوی شب پرست .

به ابوبکر گفتم :

ـ من اگرچه با مرکب جهالت به خانهء تو فرود آمدم ، اما شأن من بسیار برتر از همسری با توست ، شأن من کنیزی زهراست ، اگر که منت گذارد و راه دهد و بپذیرد .

و شما پذیرفتید و عاقبت و آخرت مرا نجات دادید ، اکنون که می روید سلام مرا به پدرتان برسانبد و بگوئید که اسماء بنت عمیس اینجائی است ، آنجائی نیست . کنیز این کوخ است ، بانوی آن کاخ نیست . از قول من به آسیه هم سلام برسانید .

من بی تاب بودم ببینم شما در مقابل سوال این عیادت کنندگان چه پاسخی می دهید . و اصلاً تردید داشتم که شما با آن کسالت و نقاهت و حضور اینان و تداعی آنهمه درد ، بتوانید لب بگشائید و حرفی بزنید .

اما غوغا کردید ، انگار این کلام : « کیف اصبحت ؟ » چگونه صبح کردید ؟ ، طوفانی بود که خاکستر ها را از روی آتش کنار زد و شعله های درد زبانه کشید .

انگار نشتری بود برزخک کهنه که خون تازه از آن جاری کرد . محکم و استوار نشستید و با نام نامی معبود شروع کردید :

اَصْبَحتَ وَ الله عائِفةً لِدُنیا کُنّ ، قالِیَةً لِرِجالِکُنّ .

لَفَظْتُهُم بَعدَ اَنْ عَجَمتُهُم

وَ شَنَئْتُهُم بَعدَ اَنْ سَبَرْتُهُم

فَقُبحاً لِفُلُول الْحَدّ

وَالْلَعْبَ بَعدَ الْجِد

وَ قَرْعِ الصَفاةِ وَ صَرْعِ الْقَناةِ

وَ خَطَلِ آلاراء وَ زَللِ الاَهواء

وَ بِئسَ ما قَدَّمتْ لَهُم اَنفُسَهُم

اَنْ سَخِطَ الله عَلَیهِمْ وَ فِی الْعَذابِ هُم خالِدُون ...

...

...

به خدا در حالی صبح کردم که از دنیای شما بیزارم و از مردان شما خشمگین .

مردانتان را آزمودم ، تنفرم را برانگیختند .

دینداری و پایمردیشان را محک زدم ، بی دین و ناجوانمرد از بوتهء آزمایش بیرون درآمدند و روسیاهی جاودانی را برای خود خریدند .

مردان شما به شمشیرهای شکسته و تیغ های کند و زنگار خورده می مانند و چه زشت است این سستی و مسخرگی و رخوت بعد از آنهمه تلاش و کوشش و جدیت .

و چه قبیح است این شکاف برداشتن نیزهء مردانگی و خواری و تسلیم در برابر هرکس که برآنان فرمانروائی کند .

و چه درد آور است این لغزش در مسیر و انحراف از هدف و فساد در عقل و اندیشه .

یادتان هست ؟ این آیه از قرآن را که :

 کافران از بنی اسرائیل بر زبان داوود و عیسی بن مریم لعن گردیدند زیرا که آنان عصیان نموده و تعدی می کردند . نهی از منکر نمی کردند و خود فاعل منکر بودند و چه بد عمل می کردند . بسیاری از آنان را می بینی که با کافران دوستی می ورزیدند و چه زشت است آنچه از پیش برای خود فرستادند چرا که غضب خدا برآنان نازل شده و در عذاب جاودانه اند . 

آری چه زشت است آنچه ـ مردان شما ! ـ از پیش برای خود فرستادند چرا که غضب خداوند برآنان نازل شده است و در عذاب جاودانه اند .

پس به ناچار من کار را به آنان واگذاردم و ریسمان مسئولیت را در گردنشان انداختم و آنان بار سنگین حق کشی را بر دوش کشیدند در حالیکه من با حربه حقیقت و استدلال از هر سو آنان را احاطه کرده بودم .

پس لب و دهان و دست و گوش آنان  بریده باد و هلاکت سرنوشت محتومشان باد .

وای بر آنان !

چرا نگذاشتند حق در مرکز رسالت قرار یابد ؟ چرا پایگاه خلافت نبوی را از منزل وحی دور کردند ؟ همان منزلی که مهبط جبرئل روح الامین بود و پیکرهء رسالت بر پایه های آن استوار شده بود .

چرا که افراد مسلط به امور دنیا و آخرت را کنار زدند و افراد نالایق را جایگزین کردند ؟

این ، بی تردید زیانی آشکار و بزرگ است .

چه چیز سبب شد که از ابوالحسن کینه به دل بگیرند و او را کنار بگذارند ؟

من به شما می گویم .

به این دلیل که شمشیر عدالت او خویش و بیگانه نمی شناخت .

به این دلیل که او از مرگ هراس نداشت .

به این دلیل که با یک لبهء شمشیرش ، دقیق و خشمگین ، ریشه شرک و کفر و فساد را می برید و با لبهء دیگر بقیه را سر جای خود می نشاند .

به این دلیل که در مسیر رضای خدا از هیچ چیز باک نداشت و به هیچ کس رحم نمی کرد .

به این دلیل که در کار خدا اهل سازش و مداهنه و مدارا نبود .

سوگند به خدا که اگر در مقابل دیگران می ایستادید و زمام امور خلافت را که رسول الله به علی سپرده بود ، از دستش در نمی آوردید او کارها را سامان می بخشید و امت را به سهولت در مسیر هدایت و سعادت قرار می داد و به مقصد می رساند و کمترین حقی از کسی ضایع نمی شد و حرکت این مرکب اینقدر رنج آور نمی گشت .

 علی در آنصورت مردم را به سرچشمهء صافی و زلال و همیشه جوشانی می رساند که کاستی و کدورت در آن راه نداشت ، آب از همه سویش سر ریز می شد و همه سیراب می شدند و هیچکس تشنه نمی ماند .

علی در پنهان و آشکار ، در حضور و غیاب مردم ، خیرشان را می خواست .

اهل استفاده از بیت المال نبود و از حطام دنیا هم فقط به قدر نیاز بر می گرفت ، آب آنقدر که تشنگی فرو بنشیند و غذائی مختصر آنقدر که با آن گرسنگی مرتفع شود . همین و بس . علی همینقدر را هم به زحمت از دنیا بر می داشت .

علی خود شاهین و میزان است . اگر او بر مسند خلافت می نشست معلوم میشد که زاهد کیست و حریص کدام است . معلوم می شد که چه کسی راست می گوید و چه کسی دروغ می پردازد . این کلام قرآن است که می فرماید :

« اگر اهل قریه ها ایمان آورده و تقوی پیشه می کردند ، درهای برکات زمین و آسمان را بر آنان می گشودیم ولی دروغ گفتند ، پس ما هم آنان را در برابر آنچه کسب کرده بودند گرفتیم . و این حال و روز شماست در آئینه قرآن که :

« و از اینان کسانی که ظلم کردند نتایج سوء دست آوردهایشان بزودی بدانان خواهد رسید و آنان عاجز کنندهء ما نیستند .»

هان ! پس به هوش باشید و گوش بگیرید .راستی که روزگار چه بازیهای شگفتی دارد و چه غرایبی پیش چشم می آورد .

اما حرفهای اینان شگفت آورتر است !

ای کاش می دانستم که مردان شما چرا چنین کرده اند ، چه پناهگاهی جستند ، به کدام ستون تکیه زدند ؟ به کدام ریسمان آویختند ؟ کدام پایگاه را برگزیدند ؟ بر کدامین خاندان پیشی گرفتند ؟ به چه کسانی چیرگی یافتند ؟ به کدامین امید اینهمه جفا کردند ؟

عجب سرپرست بدی را برگزیدند و عجب جایگاه زشتی را انتخاب کردند !

ستمگران در بد منزلی مقیم می شوند و به بد نتایجی دست می یابند .

بخدا که بجای بالها و شاهپرها ، کُرکها و پَرچه ها را برگزیدند و دم را بر سر و پشت را بر سینه ترجیح دادند .

پس نفرین برقومی که خیال کردند خوب عمل می کنند اما جز زشتی و پلیدی نکردند .

قرآن می گوید : اینها فاسدند ولی نمی دانند .

وای بر آنان .

این کلام قرآن را بیاد آورید :

« آیا آنکس که حق را یافته شایسته تر است برای پیروی یا آنکس که خود محتاج هدایت است و بی هدایت راه نمی یابد ؟ »

 چه شده است شما را ؟ چگونه حکم می کنید ؟ هشدار ! به جان خودم سوگند که بذر فتنه پاشیده شد و فساد انتشار یافت .

پس منتظر باشید تا این بذر شوم به ثمر بنشیند و نتایج فساد ، آشکار شود .

از این پس از پستان شتر اسلام و خلافت بجای شیر ، خون فوران خواهد کرد و زهری مهلک بیرون خواهد ریخت .

و اینجاست که باطل گرایان زیان خواهند کرد و آیندگان نتایج کار پیشینیان را خواهند دید . اینک این فتنه ها و این قلب های شما و بشارت بادتان به شمشیر های آخته و استیلای ستمگران و جبابره .

بشارت بادتان به هرج و مرج گسترده و نامحدود و استبدادی ظالمانه و درد آلود . اموال و حقوقتان و از این پس به غارت خواهد رفت و جمعتان پراکنده خواهد شد .

دریغ و افسوس بر شما . کارتان به کجا خواهد کشید ؟ !

افسوس که چشم دیدن حقیقت ندارید و من چگونه می توانم شما را به کاری وادارم که از آن کراهت دارید ؟

حرف ، هنوز بسیار مانده بود ، پیدا بود از حالت چشمهایتان . آن بار سنگین دل چیزی نبود که با این چند کلام سبک شود ، اما انگار نفس دیگر یاری نمی کرد . نفسی عمیق از سر درد کشیدید و آرام گرفتید . 

 چهره ها و چشم های میهمانان شما را مرور کردم ، معلوم نبود که آنچه موج می زند ، بهت و حیرت است ، شرم و خجلت است ، اندوه و حسرت است یا پشیمانی و ندامت .

حسی غریب بود ، شاید آمیزه ای از این حس های متفاوت .

هر احساسی ددر انسان ، جلوه ای دارد اما اگر چندین حس در هم آمیخت ، کار عکس العمل را مشکل می کند .

به همین دلیل ، هیچ کدام نمی دانستند چه کنند .

بالاخره یکی از آنان ، زبان گشود ولی نگفت اشتباهمان را جبران می کنیم ، بیعتمان را پس می گیریم و به صراط مستقیم بر می گردیم ، گفت :

ـ اگر اینها را قبل از بیعت با ابوبکر می دانستیم ، یقیناً با او بیعت تمی کردیم حتما کسی را جز علی بر نمی گزیدیم ولی ...

دروغ می گفتند ، مثل کسی که خود را به خواب زده است و وقتی صدایش می کنی . بگوید : من خوابیده ام . به همین روشنی ، به همین جسارت به همین وقاحت .

شما فرمودید :

ـ بس کنید . بروید پی کارتان و بیش از این عذر نتراشید . این حرفها که می زنید در پس آن کارها که کردید پشیزی نمی ارزد .

شما یک عیادت کنندهء دیگر هم داشتید که البته از این سنخ نبود ، اهل درد بود ، اهل صداقت بود .

ام سلمه همان سوالی را از شما کرد که این زنان کردند ، او هم پرسید : چگونه شب را به روز آوردید ؟

با آنها عتاب کردید ، اما با ام سلمه درد دل فرمودید :

ـ « کارم شده است سعی میان غم و اندوه ، هروله میان غربت مصیبت ، پدر از دست داده و حق مسلم شوهر ، غصب شده .

دیدی که به حکم خدا و پیغمبر ، پشت پا زدند و خلافت را از وصی پیامبر و امام پس از او گرفتند ، چرا ؟ چون از علی کینه داشتند ، چون پدران مشرک و ملحدشان را در جنگ بدر و احد کشته بود . »

بانوی من تصور نمی کنم کسی مظلومتر و محجوب تر از شما در طول تاریخ بوده باشد و خیال نمی کنتم پس از شما کسی بیاید که اینهمه بزرگوار باشد و اینهمه ستم ببیند . من آمده بودم که در محضر شما حجب و حیا بیاموزم اما به روشنی دیدم که این کوزه طاقت بحر ندارد .

هیچ نامحرمی در طول حیات ، شما را ندید و شما به روشنی فاصلهء میان مرگ و مقبره را می خوردید .

به من فرمودید :

ـ این تابوت های تخت مانند ، زن و مرد را از هم متمایز می کنند ، کاش تابوتی بود که اندام آدم از روی آن مشخص نمیشد .

چه دقت مومنانه ای ! چه وسواس محجوبانه ای ! چه تامل شیرینی !

عرض کردم :

در حبشه که بودم تابوت هائی دیدم با لبه هائی بلند ، بطوری که پیکر در آن جای می گرفت و بر روی آن پارچه ای می افتاد .

. بعد با چند شاخه آن شکل را به شما نشان دادم .

شما خرسند شدید ، لبخندی از سر رضایت بر لبانتان نشست و فرمودید :

چه چیز خوبی  ! حجم بدن را مشخص نمی کند و تفاوت مبان زن و مرد را آشکار نمی سازد . برای من چنین چیزی بساز و پس از مرگ ، مرا در آن جای بده .

خوشحال شدم از اینکه کاری به من سپردید اما دوست نداشتم این کار ، به کار بعد از مرگ شما بیاید .

اکنون من آن را ساخته ام و فقط دعا می کنم که فاصلهء میان شما که سازنده منید با آن تابوت که ساختهء من است ، لحظه به لحظه بیشتر شود .

[ ]
+ یادگاری عروسک خدا